Trosolwg

Cliciwch i ddarllen y dudalen hon yn Saesneg / Click to read this page in English

Gweithio gyda'n gilydd i lunio dyfodol Dalgylch Taf. Mae afon Taf yn llifo trwy ein cymunedau, mae pobl yn byw ac yn gweithio ar lannau'r afonydd yn Nalgylch Taf. Mae ein hafonydd yn rhwydwaith pwysig i fyd natur ac maent wedi ffurfio ein tirwedd ddramatig, o ucheldiroedd y Bannau i Fae Caerdydd. Fodd bynnag, mae'r dalgylch yn wynebu heriau cynyddol o ganlyniad i lifogydd, newid hinsawdd, problemau ansawdd dŵr, dirywiad cynefinoedd, seilwaith sy'n heneiddio a newid defnydd tir. Mae'r heriau hyn yn gysylltiedig â’i gilydd ac ni all unrhyw un sefydliad sy’n gweithio ar ei ben ei hun eu datrys.

Mae Dull Dalgylch Taf yn dod â chymunedau, cyrff cyhoeddus, busnesau, tirfeddianwyr a sefydliadau amgylcheddol ynghyd i ddatblygu gweledigaeth hirdymor a rennir ar gyfer afon Taf fwy gwydn. Gan adeiladu ar y Cynllun Rheoli Perygl Llifogydd Strategol gwreiddiol, mae'r rhaglen wedi esblygu i fod yn fenter dalgylch ehangach sy'n ceisio lleihau'r perygl o lifogydd tra'n cyflawni manteision i natur, ansawdd dŵr, ymaddasu i'r hinsawdd a lles cymunedol.

Pennod newydd yn hanes Dalgylch Taf

Mae Dr David Clubb wedi'i benodi'n Gadeirydd Annibynnol Partneriaeth Dalgylch newydd Taf, sy'n nodi carreg filltir bwysig wrth ddatblygu dull cydweithredol a hirdymor ar gyfer y dalgylch. Bydd David yn defnyddio’i brofiad o gynaliadwyedd, llywodraethu a gwytnwch hinsawdd, gan gynnwys fel cyn Gadeirydd Comisiwn Seilwaith Cenedlaethol Cymru, i gefnogi partneriaid a chymunedau i lunio cyfeiriad y rhaglen yn y dyfodol.

Bydd y Bartneriaeth yn gweithio ar draws y dalgylch cyfan er mwyn:

• Lleihau perygl llifogydd a chynyddu’r gallu i wrthsefyll newid hinsawdd.
• Adfer prosesau naturiol a gwella iechyd afonydd.
• Gwella ansawdd dŵr a gwytnwch ecolegol.
• Cefnogi cymunedau i baratoi ar gyfer llifogydd, ymateb iddynt ac adfer yn dilyn llifogydd.
• Darparu manteision amgylcheddol, cymdeithasol ac economaidd lluosog.
• Denu buddsoddiad cydgysylltiedig i welliannau dalgylch hirdymor.

Ein Gweledigaeth

"Lle mae'r glaw yn disgyn... rheoli dŵr ar y cyd ar draws y dalgylch i sicrhau gwytnwch cymunedol ac amgylcheddol hirdymor."

Rydym yn dymuno creu dalgylch Taf gwydn lle:

• Mae cymunedau wedi paratoi’n well ar gyfer llifogydd a newid hinsawdd.
• Mae afonydd yn iachach, glanach ac wedi’u cysylltu’n well.
• Mae prosesau naturiol yn helpu i reoli dŵr a lleihau'r perygl o lifogydd.
• Mae buddsoddiad yn darparu manteision lluosog i bobl a natur.
• Mae penderfyniadau yn cael eu llywio gan dystiolaeth a rennir a gwybodaeth leol.
• Mae sefydliadau'n gweithio gyda'i gilydd trwy fframwaith dalgylch cyffredin.

Ein meysydd ffocws

Mae Dull Dalgylch Taf wedi'i strwythuro o amgylch sawl thema ryng-gysylltiedig:

• Llais Cymunedol - Sicrhau bod cymunedau yn helpu i lunio penderfyniadau ac yn chwarae rhan weithredol wrth adeiladu gwytnwch.
• Tir a Dŵr wedi'u Rheoli'n Gynaliadwy - Defnyddio prosesau naturiol, rheoli tir cynaliadwy ac atebion sy'n seiliedig ar natur i reoli dŵr ar draws y dalgylch.
• Manteision Lluosog Strategol - Dylunio ymyriadau sy'n lleihau'r risg o lifogydd ac sydd ar yr un pryd yn gwella ansawdd dŵr, bioamrywiaeth, gwytnwch hinsawdd a lles.
• Cyflawni - Datblygu piblinell hirdymor o brosiectau a chyfleoedd buddsoddi sy'n gallu cyflawni newid ar raddfa eang.
• Dulliau Cydweithredol o Weithio - Creu llywodraethu, tystiolaeth a phrosesau gwneud penderfyniadau a rennir ar draws sefydliadau.
• Trawsnewid - Arddangos model dalgylch integredig newydd y gellir ei ailadrodd mewn mannau eraill yng Nghymru.

Pam dull dalgylch?

Nid dim ond yr hyn sy’n digwydd o fewn cymunedau unigol sy’n dylanwadu ar lifogydd, ond yn hytrach yr hyn sy’n digwydd ar draws dalgylch afon cyfan. Mae dull dalgylch Taf yn cydnabod bod gwella gwytnwch yn gofyn am weithredu o'r mynyddoedd i'r bae. Mae hyn yn cynnwys archwilio ailgysylltedd gorlifdiroedd, rheoli tir, lleihau dŵr ffo ar yr wyneb, seilwaith gwyrdd trefol, gwella ansawdd dŵr a chryfhau gwytnwch cymunedol ochr yn ochr â dulliau peirianneg traddodiadol.

Drwy ystyried y dalgylch yn ei gyfanrwydd, gallwn nodi cyfleoedd sy'n darparu manteision ar gyfer rheoli perygl llifogydd, adferiad natur, addasu i'r hinsawdd, iechyd a lles, a thwf economaidd cynaliadwy.

Partneriaeth Dalgylch Taf

Rydym yn sefydlu Partneriaeth Dalgylch Taf newydd, a fydd yn dod ag awdurdodau lleol, cyrff Llywodraeth Cymru, sefydliadau amgylcheddol, cwmnïau dŵr, tirfeddianwyr, busnesau a chymunedau at ei gilydd i ddatblygu a chyflwyno Cynllun Dalgylch a rennir ar y cyd.

Bydd y Bartneriaeth yn helpu i sicrhau bod:

• Lleisiau cymunedol yn dylanwadu ar benderfyniadau strategol.
• Camau gweithredu yn cael eu cydlynu ar draws sefydliadau.
• Buddsoddiad yn cael ei dargedu lle mae'n darparu'r manteision mwyaf.
• Dysgu ac arloesi yn cael eu rhannu.
• Gwytnwch hirdymor yn cael ei ymgorffori mewn dulliau cynllunio a chyflawni yn y dyfodol.

Cymryd rhan

Bydd dyfodol afon Taf yn cael ei lunio trwy gydweithio. Dros y misoedd nesaf bydd Partneriaeth Dalgylch Taf yn ymgysylltu â chymunedau, rhanddeiliaid a sefydliadau ar draws y dalgylch i helpu i ddatblygu gweledigaeth, blaenoriaethau a chynllun gweithredu hirdymor a rennir. Mae gan bawb sy'n byw, gweithio ac sy’n buddsoddi yn y dalgylch rôl i'w chwarae wrth greu dyfodol mwy gwydn.